Hellenistik Dönem’in önemli seramik gruplarından biridir. Hadra ve İskenderiye mezarlarında gün ışığına çıkarılan iki hydria okuluna “Hadra” ismi verilmiştir. Bu okullardan biri açık zeminli diğeri beyaz zemin üzerine polykrom bezemeli seramikler üretmiştir.
Açık zeminli Hadra seramiği Girit üretimidir. Buluntular İskenderiye’de ele geçmiş olduğundan İskenderiye üretimi oldukları zannedilmiş ancak kil analizleri Girit ile uyum göstermiştir. Girit’te Hadra seramiği ressamlarının batı yamacı seramiği boyadıkları da saptanmıştır. Hadra ressamları kraterler, oinochoeler ve kâseler boyamışlardır. Ancak en yaygın form hydrialardır bunların en önemlileri ise yaklaşık 40 cm boyundaki büyük hydrialardır. Dekorasyon genellikle gösterişsiz ve muntazamdır. Omuz ve boyunda küçük alanlar ile karın üzerindeki kulplar arasında geniş bir alanda bezeme yapılır. Dip koyu renge boyanmıştır. Gövdenin geri kalanı rezervedir.
Açık kahverengiden kırmızımsıya değişen renklerdeki Hadra kili oldukça iyidir. Koyu renk, boyanın kalınlığına göre kahverengiden siyaha değişir. Detayları belirtmek için biraz beyaz boya kullanılır.
Hadra seramiğini tarihlemede iki sabit nokta vardır: M.Ö. 220’de Lyttos ve M.Ö. 121’de Apollonia şehirlerinin tahrip edilmesi. Bunun dışında İskenderiye’de gömü için kullanılmış otuz hydria üzerinde ölenin adı, ölüm tarihi gün ay ve yıl olarak yazılmıştır. Bu tarihler Ptolemaios’un hüküm sürdüğü M.Ö. 269–197 yıllarına denk gelmektedir. Tüm bunlardan yola çıkılarak Hadra seramiğinin M.Ö. III. yy.ın 2. çeyreğinden önce başladığı kabul edilir. Bu yüzyılın sonuna doğru yoğunlaşır ve M.Ö. I. yy. içine doğru azalarak devam eder.
İskenderiye mezarlarından ele geçen sayısız buluntunun yanı sıra Hadra seramiğinin Atina, Eretria, Thera, Rhodos, Kıbrıs ve Ukrayna’ya kadar yayılmış olduğu görülür. Bunların bazıları yerel taklitlerdir.
Hydria
M.Ö. 250, İskenderiye
h: 38 cm
Kaynakça:
Cook, R.M., Greek Painted Pottery, London (Methuen), 1972.
Ure Museum Database / Hydria 37.11.8
About The Author
